BietDieu.comBiết Điều
Công sở: người mới, sếp và đồng nghiệp lớn tuổi

Đi nhậu với phòng mà không uống được rượu bia: từ chối sao cho không mất lòng

Liên hoan phòng, đi nhậu với sếp mà không uống được rượu bia: nói trước thế nào, cầm ly gì, khi bị ép chúc thì đáp sao, và chỗ nào là ranh giới không cần nhường.

A young Vietnamese man in an olive shirt raises a glass of iced tea toward older colleagues at a round restaurant table, low angle, warm dim evening light, faces turned away

Không uống được rượu bia vẫn đi liên hoan với phòng được: nói trước một lần với người hay mời nhất, cầm ly nước ngay từ đầu, chủ động nâng ly chúc người lớn tuổi bằng nước, và đáp lời ép bằng một lý do ngắn, nhất quán, không xin lỗi rối rít. Người ta ít khi phật lòng vì bạn không uống; họ phật lòng khi bạn ngồi lạc lõng, từ chối kiểu cứng nhắc, hay làm cả bàn mất vui.

Bài này dành cho người không uống vì sức khoẻ, vì phải lái xe, vì đang mang thai hay cho con bú, vì gia đình, hay đơn giản vì không thích. Lý do nào cũng chính đáng như nhau. Câu hỏi không phải là "có được từ chối không" mà là "từ chối thế nào để vẫn là người trong mâm".

Người mời đang nghĩ gì

Trong nhiều phòng ban, ly bia ly rượu ở bàn liên hoan không chỉ là đồ uống. Với một anh trưởng nhóm ngoài bốn mươi, cụng ly là cách nói "mình là anh em". Với một chú sắp về hưu, được người trẻ mời một ly là được tôn trọng. Khi bạn từ chối, có người nghe thành "nó không coi mình là người nhà", dù bạn chẳng hề có ý đó.

Hiểu như vậy để không từ chối theo kiểu đẩy người ta ra. Nhưng hiểu cũng không có nghĩa là phải uống. Rất nhiều người ở công sở bây giờ không uống, và những người làm tốt chuyện này có chung một cách: họ thay ly rượu bằng một hành động khác có cùng ý nghĩa, như chủ động nâng ly nước chúc người lớn tuổi, rót bia cho người khác, đứng dậy khi được chúc.

Cái không cần làm: không cần giải thích bệnh tình chi tiết, không cần nhấp môi cho có rồi bị ép tiếp, không cần bỏ về sớm để tránh. Càng giải thích nhiều, người ép càng có chỗ để cãi lại, và câu chuyện cả bàn bị kéo về chuyện sức khoẻ của bạn thay vì chuyện vui của cả phòng. Một lý do ngắn, nói giọng vui, nhắc lại y như vậy mỗi lần, hiệu quả hơn mọi bài thanh minh.

Chuẩn bị trước và trong bữa

Phần lớn tình huống khó xử có thể tránh từ trước khi ngồi vào bàn:

  1. Nói trước một lần với người tổ chức hoặc người hay mời nhất. Lúc đang đi bộ ra quán, hoặc nhắn riêng buổi chiều. Nói trước thì người ta có thời gian nghĩ, không bị bất ngờ giữa bàn.
  2. Gọi đồ uống của mình ngay khi ngồi xuống. Ly trà đá, nước ngọt, nước suối đặt trước mặt từ đầu. Ly trống là lời mời cho người khác rót.
  3. Ngồi cạnh người cũng không uống hoặc người thân với mình. Tránh ngồi giữa hai người uống mạnh nhất bàn.
  4. Chủ động đi chúc sớm. Đầu bữa, cầm ly nước tới chúc trưởng phòng và người lớn tuổi nhất. Chúc trước khi bị mời, bạn giữ thế chủ động.
  5. Làm việc chung của bàn. Rót bia cho người khác, gọi thêm đá, nhắc món. Người không uống mà góp tay thì không ai thấy lạc lõng.
  6. Ở lại tới cuối hoặc xin phép về đúng lúc. Nếu bạn là người lái xe chở đồng nghiệp về, đó còn là việc rất được quý.

Nếu bạn là người mới, buổi liên hoan đầu tiên nên ở lại lâu hơn bình thường một chút. Người ta nhớ ai ở lại, ít ai nhớ ai uống bao nhiêu.

Câu nói mẫu khi bị mời, bị ép

Lý do ngắn, giọng vui, nhắc lại y nguyên. Một vài câu theo từng lúc:

  • Nói trước với trưởng nhóm: "Anh ơi, tối nay em đi cùng cả nhà nhưng em không uống được rượu bia, em xin phép uống nước, có gì anh đỡ em một câu nhé."
  • Khi chúc người lớn tuổi bằng nước: "Em không uống được rượu, em xin phép chúc chú bằng ly nước này, chúc chú luôn khoẻ ạ."
  • Khi bị mời lần đầu: "Em cảm ơn anh, em xin phép nước thôi ạ, em mà uống là đỏ hết người."
  • Khi bị ép lần thứ hai, thứ ba: "Dạ em vẫn nước thôi ạ, em cụng với anh một ly nước thật to nhé."
  • Khi phải lái xe: "Tối nay em cầm lái chở mấy chị về, em uống là cả xe gặp nguy, anh thông cảm cho em."
  • Khi bị nói "không uống là không nể": "Em nể anh nên em mới ngồi tới giờ này đấy ạ, để em rót anh ly này."

Lý do sức khoẻ, lái xe, đang mang thai hay cho con bú là những lý do ít ai cãi được. Nhưng ngay cả khi không có lý do nào cụ thể, câu "em không uống được" nhắc lại bình thản vẫn là đủ; bạn không nợ ai một lời giải thích dài.

Tránh gì và thay bằng gì

Những cách từ chối sau đây làm bàn tiệc chùng xuống, dù bạn có lý:

TránhNgười mời hiểu làThay bằng
Úp ly, xua tay, không nói gìBạn khó chịu với họCầm ly nước lên, cười, nói một câu
Giải thích dài về tác hại của rượuBạn đang dạy đời người uốngNói về mình: "em không uống được"
Lúc thì nhấp, lúc thì khôngBạn uống được, chỉ là chưa ép đủNhất quán từ đầu tới cuối
Đổ rượu lén xuống gầm bànNếu bị thấy, thành chuyện cười cả phòngĐể ly nước của mình, từ chối thẳng
Viện cớ về sớm ngay khi bắt đầu mờiBạn tránh mặt cả phòngỞ lại, góp chuyện, rót cho người khác

Điểm chung của cột trái là chúng biến chuyện "mình không uống" thành chuyện "mình khác các anh chị". Cột phải thì ngược lại: vẫn không uống, nhưng mọi cử chỉ đều nói rằng mình đang ngồi cùng mâm. Người lớn tuổi đọc rất nhanh sự khác nhau đó, và một khi đã thấy bạn có lễ, họ thường là người đầu tiên đỡ lời khi có ai ép: "Thôi, để em nó uống nước."

Khi bị ép quá mức: ranh giới không cần nhường

Phần lớn lời mời dừng lại sau hai, ba lần. Nhưng có những bàn tiệc mà việc ép đã thành áp lực thật: bị bắt uống để "chứng tỏ", bị đem chuyện thăng tiến ra doạ, bị cả bàn hùa vào, hoặc bị rót vào ly nước của mình. Lúc đó không còn là chuyện phép tắc nữa. Bạn có quyền nói rõ và đứng dậy.

Một câu đủ cứng mà không gây gổ: "Em nói thật là em không uống, em xin anh đừng ép em nữa ạ." Nếu vẫn tiếp tục, xin phép về, kể cả khi bữa chưa tàn. Sau đó, nếu chuyện lặp lại nhiều lần hoặc có yếu tố đe doạ công việc, ghi lại và nói với bộ phận nhân sự hoặc cấp trên trực tiếp của người đó.

Một chi tiết người làm lâu năm hay dặn: tối liên hoan nên đi xe công nghệ hoặc đi cùng người tin cậy, nhất là khi bạn là người trẻ, người mới. Nếu thấy có ai đã say không tự về được, gọi xe giúp, đừng để họ cầm lái. Không uống không có nghĩa là đứng ngoài; nhiều khi người tỉnh nhất bàn lại là người giữ cho cả phòng về nhà an toàn.

Cũng đừng vì sợ bị ép mà từ chối mọi buổi liên hoan. Bỏ hết các buổi là tự đứng ra ngoài nhóm; còn đi và giữ vững ranh giới của mình thì sau vài lần, cả phòng sẽ quen, và chuyện ép rượu với bạn tự khắc dừng.

Khác biệt Bắc – Trung – Nam trên bàn liên hoan

Ở nhiều nơi phía Bắc, thường thấy nếp chúc theo thứ tự: chúc chung cả bàn trước, rồi người nhỏ đi chúc người lớn, mỗi lần chúc có một câu. Người không uống mà vẫn đi chúc đủ lượt bằng nước thì được coi là có lễ. Rượu trắng hay xuất hiện hơn bia ở các bữa có người lớn tuổi.

Ở miền Trung, nhiều bàn uống chậm, chúc ít mà chắc, và người lớn tuổi khá tôn trọng người nói rõ là không uống. Ở phía Nam, thường thấy bia nhiều hơn rượu, cụng ly chung cả bàn liên tục với câu "một hai ba dô", ít chúc riêng từng người. Ở đây người không uống chỉ cần nâng ly nước theo mỗi lượt cụng là hoà vào được.

Đó chỉ là những gì thường thấy, mỗi phòng một nếp, mỗi sếp một kiểu. Hỏi người đi trước trong phòng xem các buổi liên hoan thường diễn ra thế nào là cách chuẩn bị tốt nhất. Câu hỏi nên đặt trước buổi tiệc vài hôm, ví dụ: "Chị ơi, liên hoan phòng mình hay uống nhiều không, em không uống được thì có ai để ý không ạ?" Người được hỏi thường sẽ chỉ luôn ai là người hay mời, và nhiều khi còn nhận đỡ lời giúp bạn.

Lỡ từ chối cứng quá hay lỡ uống quá thì gỡ thế nào

Nếu lỡ từ chối kiểu gắt khiến không khí chùng xuống, đừng để qua đêm. Ngay trong bữa, cầm ly nước tới chỗ người mời: "Lúc nãy em nói hơi cụt, anh đừng để bụng, em chúc anh ly này ạ." Hoặc sáng hôm sau ghé bàn nói một câu tương tự. Phần lớn người mời không giận, họ chỉ cần thấy bạn không coi thường họ.

Nếu lỡ bị ép uống quá chén và có làm gì không hay, sáng hôm sau xin lỗi ngắn với người liên quan, không cần kể lể. Lần liên hoan sau, nói trước từ đầu là mình không uống, và giữ đúng như vậy.

Nếu bạn quyết định từ nay không uống trong khi trước đây vẫn uống cùng phòng, nói trước một lần với trưởng nhóm cho rõ là được. Người ta cần một hai buổi để quen, rồi sẽ thôi mời. Có thể có vài câu trêu trong mấy buổi đầu; cười cho qua, không cần đáp trả, cũng không cần tỏ ra mình đúng hơn những người vẫn uống.

Câu hỏi thường gặp

Không uống rượu bia có nên đi liên hoan với phòng không?

Nên đi, nhất là khi bạn là người mới. Bạn cầm ly nước, chủ động chúc người lớn tuổi, góp chuyện và giúp việc chung của bàn là vẫn hoà vào được. Người ta nhớ ai có mặt nhiều hơn nhớ ai uống bao nhiêu.

Từ chối uống rượu với sếp thế nào cho khỏi mất lòng?

Nói trước với sếp hoặc trưởng nhóm từ đầu buổi, rồi chủ động chúc sếp bằng ly nước của mình. Khi bị mời, đáp bằng một lý do ngắn, giọng vui và giữ nhất quán. Chủ động chúc trước giúp sếp thấy bạn vẫn tôn trọng.

Có nên nói dối là bị bệnh để khỏi phải uống không?

Không cần bịa lý do. Câu "em không uống được" nói rõ ràng và nhắc lại nhất quán là đủ. Lý do bịa dễ bị lộ hoặc bị hỏi tiếp, rồi thành chuyện khó xử hơn.

Bị ép uống quá nhiều trong buổi liên hoan thì làm sao?

Nói rõ một lần là mình không uống và xin đừng ép nữa. Nếu vẫn tiếp tục, bạn có quyền xin phép về. Nếu chuyện lặp lại hoặc gắn với áp lực công việc, ghi lại và báo bộ phận nhân sự hoặc cấp trên trực tiếp.

Không uống mà ngồi bàn nhậu cả buổi thấy chán thì về sớm có sao không?

Có thể về sớm nhưng nên ở lại qua phần chúc chính và xin phép người tổ chức trước khi về. Nói một câu cảm ơn cả bàn và hẹn buổi sau. Về lặng lẽ không chào thường bị để ý hơn chuyện không uống.

Phụ nữ đi liên hoan với phòng có cần uống để hoà đồng không?

Không cần, chuyện uống hay không là lựa chọn của mỗi người, không phụ thuộc giới tính. Cách hoà vào bàn tiệc với người không uống, nam hay nữ, đều giống nhau: có mặt, chúc người lớn bằng nước, góp chuyện vui.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138